"Klimam soğutmuyor, gazı bitmiş" cümlesiyle sık karşılaşıyoruz. En baştan söyleyelim: klima gazı benzin gibi tükenmez. Kapalı bir devrede dolaşır ve azalıyorsa bir yerden kaçıyordur. Bu yüzden "gaz dolumu" tek başına bir hizmet değil, bir kaçak tespitinin son adımıdır.
Gaz eksikliğinin gerçek belirtileri
- Soğutma zayıf ama tamamen yok değil. Cihaz çalışır, hava gelir ama üflenen hava ile oda sıcaklığı arasındaki fark küçüktür.
- İç ünitede buzlanma. Evaporatör boruları veya iç ünitenin çıkışı kırağı tutar. Bu, düşük gaz basıncının en tipik işaretidir.
- Dış ünitede ince borunun buzlanması. Bakır borulardan incesinde kırağı görülür.
- Kompresörün daha uzun ve sıcak çalışması. Dış ünite eskisinden daha fazla ısınır ve daha uzun süre durmadan çalışır.
- Yağ izi. Bağlantı noktalarında, vanalarda veya iç ünite çıkışında yağlı bir leke, kaçağın yeri hakkında ilk ipucudur; soğutucu gaz sistem yağını beraberinde taşır.
Gaz eksikliğiyle karıştırılan durumlar
Aşağıdakiler aynı şikâyeti üretir ama gazla ilgisi yoktur:
- Kirli filtre ve evaporatör. Hava akışı düşer, soğutma düşer. Servis çağırmadan önce filtreyi yıkayın; şaşırtıcı sıklıkta sorun budur.
- Kirli kondenser. Dış ünite kanatçıkları toz ve polenle tıkanmışsa ısı atamaz. Trakya'da ilkbahar polen mevsimi bunu her yıl üretir.
- Dış ünite fanının çalışmaması. Kapasitör veya motor arızası; kompresör çalışır, ısı atılamaz.
- Kumanda modu. Cihazın "fan" ya da "nem alma" modunda kalması.
Serviste nasıl ölçülür
Gaz "gözle" ölçülmez. Servis, dış ünitedeki servis vanasına manifold bağlar ve çalışma basıncını okur; aynı anda emiş borusu sıcaklığı ve ortam sıcaklığı kaydedilir. Bu üç değerin birlikte yorumlanması, gazın eksik olup olmadığını söyler. Basınç düşükse sıra kaçak tespitine gelir: bağlantı noktaları, boru kaynakları ve iç ünite gözle, gerekirse dedektörle taranır.
Kaçak bulunmadan dolum neden çözüm değil
Kaçağı bulunmamış bir sisteme gaz basmak, delik bir tekerleği şişirmektir: bir süre çalışır, sonra aynı şikâyet döner. Üstelik her dolumda sistem havayla temas eder ve nem girer; bu, kompresör ömrünü kısaltır. Doğru sıra şudur: kaçak bul, onar, vakumla, sonra üretici değerinde gaz şarj et.
Yeni takılan klimada gaz eksikliği
Yeni montajda gaz eksikliği çoğunlukla montaj kaynaklıdır: boru bağlantısında gevşek rakor, kötü havşa veya vakumsuz montaj. Bu durumda "gaz dolumu" değil, montajın gözden geçirilmesi gerekir.
Ne zaman servise başvurmalı
Filtre temizliğine rağmen soğutma zayıfsa, iç ünitede buzlanma görüyorsanız veya dış ünite eskisinden belirgin daha sıcak çalışıyorsa. Ziyarette cihazın markası, yaşı ve boru hattının uzunluğu sorulur; bunlar hem kaçak ihtimali hem de gerekli gaz miktarı için belirleyicidir.